Series: Axios Lesson 103

Router Context + Axios — API client'ni router context orqali uzatish

TanStack Router Context orqali Axios API client va servislarni uzatish: Dependency Injection (DI), createRootRouteWithContext, loader context integratsiyasi va oson mock testlash.

103-dars

Router Context + Axios — API client'ni router context orqali uzatish

Oldingi darsda biz UserService modulini bevosita route fayli ichiga import qilib, uni loader ichida chaqirishni ko'rib chiqdik. Kichik loyihalarda bu usul yaxshi ishlaydi. Biroq yirik, professional ilovalarda har bir route fayliga aniq servislarni qat'iy import qilish bir qator noqulayliklarni keltirib chiqaradi:

  1. Qattiq bog'lanish (Tight Coupling): Marshrutlar aniq fayl yo'llariga bog'lanib qoladi.
  2. Testlashning murakkabligi: Avtomatlashtirilgan testlarda (Jest, Vitest) har bir route faylini test qilish uchun global ES modullarini soxtalashtirish (mocking) talab etiladi.

Ushbu muammoning eng toza arxitekturaviy yechimi — Dependency Injection (Bog'liqliklarni kiritish) tamoyili bo'lib, TanStack Router buni Router Context orqali amalga oshirish imkonini beradi.


1. Nima uchun Router Context va Dependency Injection?

Router Context — bu butun router iyerarxiyasi uchun umumiy bo'lgan qaramli obyektlarni (Axios API Client, Service'lar, Auth ma'lumotlari) bitta markaziy nuqtada saqlash va ularni barcha loader'larga to'g'ridan-to'g'ri yetkazib berish mexanizmidir.

flowchart TD
    subgraph Root["1. Ilovaning Kirish Nuqtasi (router.ts)"]
        Services["Axios Services\n{ userService, todoService, apiClient }"] --> RouterInit["createRouter({ context: services })"]
    end

    subgraph Tree["2. Router Daraxti (Router Context orqali taqsimlanadi)"]
        RouterInit --> R1["Route /users (loader: ({ context }) => ...)"]
        RouterInit --> R2["Route /todos (loader: ({ context }) => ...)"]
        RouterInit --> R3["Route /orders (loader: ({ context }) => ...)"]
    end

    subgraph Testing["3. Test Muhiti (Mocking juda oson!)"]
        MockServices["Mock Services\n{ todoService: mockTodoService }"] --> TestRouter["createRouter({ context: MockServices })"]
    end

Asosiy afzalliklari:

  1. Loose Coupling (Zaif bog'liqlik): Loader'lar tashqi fayllardan hech narsani import qilmaydi, hamma narsani parametr sifatida kelgan contextdan oladi.
  2. Oson Mock Testlash: Test yozayotganda haqiqiy API chaqiruvlari o'rniga soxta (mock) servislarni context orqali bittagina qatorda almashtirib qo'yish mumkin.
  3. Global Sozlamalar: apiClient yoki foydalanuvchi auth holati o'zgarganda butun router buni avtomatik biladi.

2. Amaliyot: TypeScript yordamida Router Context Sozlash

1-Qadam: Root Route'da Context Tipini E'lon Qilish (__root.tsx)

Barcha marshrutlarning asosi hisoblangan __root.tsx faylida createRootRouteWithContext yordamida kontekst interfeysini bog'laymiz:

// src/routes/__root.tsx
import { createRootRouteWithContext, Outlet } from '@tanstack/react-router';
import { UserService } from '../services/user.service';
import { TodoService } from '../services/todo.service';

// 1. Router Context interfeysini e'lon qilamiz
export interface MyRouterContext {
  userService: typeof UserService;
  todoService: typeof TodoService;
}

// 2. createRootRouteWithContext yordamida kontekstni routerga ulaymiz
export const Route = createRootRouteWithContext<MyRouterContext>()({
  component: RootComponent,
});

function RootComponent() {
  return (
    <div>
      <nav style={{ padding: '12px', borderBottom: '1px solid #ddd' }}>
        <strong>Mening Ilovam</strong>
      </nav>
      <main>
        <Outlet />
      </main>
    </div>
  );
}

2-Qadam: Router Instansiyasida Context'ni To'ldirish (router.ts)

Router yaratilayotganda haqiqiy xizmatlarni context qiymati sifatida berib yuboramiz:

// src/router.ts
import { createRouter } from '@tanstack/react-router';
import { routeTree } from './routeTree.gen';
import { UserService } from './services/user.service';
import { TodoService } from './services/todo.service';

export const router = createRouter({
  routeTree,
  // 3. Root marshrut kutayotgan MyRouterContext obyektini shu yerda beramiz
  context: {
    userService: UserService,
    todoService: TodoService,
  },
});

// TypeScript uchun router instansiyasini ro'yxatdan o'tkazish
declare module '@tanstack/react-router' {
  interface Register {
    router: typeof router;
  }
}

3. Route Loader Ichida Context'dan Foydalanish

Endi alohida marshrut (src/routes/todos.tsx) ichida hech qanday import { TodoService } qilish shart emas! Servis bevosita loader argumentlari (context) orqali kirib keladi:

// src/routes/todos.tsx
import { createFileRoute } from '@tanstack/react-router';

export const Route = createFileRoute('/todos')({
  // Loader parametrlaridan 'context' va 'signal'ni olamiz
  loader: async ({ context, signal }) => {
    // Context orqali uzatilgan todoService'dan foydalanamiz
    const todos = await context.todoService.getTodos(signal);
    return { todos };
  },

  component: TodosComponent,
});

function TodosComponent() {
  const { todos } = Route.useLoaderData();

  return (
    <div style={{ padding: '24px' }}>
      <h2>Vazifalar Ro'yxati</h2>
      <ul>
        {todos.map((todo) => (
          <li key={todo.id}>{todo.title}</li>
        ))}
      </ul>
    </div>
  );
}

[!TIP] 100% Type-Safe: context.todoService yozganingizda TypeScript avtomatik ravishda TodoService ichidagi barcha mavjud metodlarni (getTodos, createTodo) va ularning qaytaruvchi turlarini to'liq tavsiya qiladi (autocomplete).


4. Testlashda Mock Qilish (Unit Testing Qulayligi 🚀)

Ushbu arxitekturaning eng katta kuchi — testlash vaqtida namoyon bo'ladi. Haqiqiy tarmoqqa so'rov ketishining oldini olish uchun hech qanday murakkab kutubxonalar shart emas:

// src/routes/__tests__/todos.test.tsx
import { render, screen } from '@testing-library/react';
import { createRouter, RouterProvider } from '@tanstack/react-router';
import { routeTree } from '../../routeTree.gen';

// 1. Soxta (Mock) TodoService yaratamiz
const mockTodoService = {
  getTodos: async () => [
    { id: 1, title: 'Test vazifa #1' },
    { id: 2, title: 'Test vazifa #2' },
  ],
};

test('/todos marshruti vazifalarni to'g'ri render qiladi', async () => {
  // 2. Routerni mock servislar bilan yaratamiz
  const testRouter = createRouter({
    routeTree,
    context: {
      todoService: mockTodoService as any,
      userService: {} as any,
    },
  });

  // 3. Testda xavfsiz render qilamiz
  render(<RouterProvider router={testRouter} />);

  expect(await screen.findByText('Test vazifa #1')).toBeInTheDocument();
});

5. To'g'ridan-to'g'ri Import vs Router Context

Mezon To'g'ridan-to'g'ri Import Router Context (Dependency Injection)
Bog'liqlik turi Qattiq bog'langan (Hardcoded) Zaif bog'langan (Loose Coupling)
Servislarni almashtirish Har bir faylni qo'lda tahrirlash shart Faqat bitta router.ts faylida almashtiriladi
Unit Test yozish Qiyin (Modul mocking talab etiladi) Juda oson (Mock context uzatish kifoya)
Auth va Kesh ulash Har bir servisda alohida chaqirish kerak Butun router bo'yicha yagona context orqali o'tadi
Arxitektura darajasi Kichik/O'rta loyihalar Enterprise / Katta hajmli loyihalar

Xulosa

TanStack Router'da Router Context orqali Axios API mijozlari va servislarini boshqarish — bu kod bazasini yuqori darajadagi modullilik va qulay testlanuvchanlikka olib chiquvchi ilg'or yondashuvdir. Ushbu arxitektura yordamida marshrutlar o'zlarining tashqi bog'liqliklaridan ozod bo'lib, sof deklarativ tuzilishga ega bo'ladi.