Series: Axios Lesson 23

axios.create() — Custom Axios instance yaratish

axios.create() funksiyasi orqali shaxsiy API instansiyalarini yaratish, global ifloslanishning oldini olish, ko'p serverli arxitektura va interceptorlarni ulash.

23-dars

axios.create() — Custom Axios instance yaratish

Nima uchun oddiy axios o'rniga axios.create() ishlatiladi?

  1. Global ifloslanishning oldini olish (Pollution): Global axios obyektini o'zgartirsangiz, u loyihadagi boshqa uchinchi tomon kutubxonalarining tarmoq so'rovlariga ham ta'sir qilib yuborishi mumkin. Custom instance esa faqat o'zingiz ko'rsatgan qoidalar asosida ishlaydi.
  2. Bir nechta turli xil serverlar bilan ishlash: Tasavvur qiling, ilovangiz ikkita alohida backend bilan gaplashadi: asosiy biznes logika uchun api.mysite.com va to'lovlar uchun payments.mysite.com. Har biri uchun alohida instance yaratib qo'yish mumkin.
  3. Toza va tartibli kod: Har bir so'rovda baseURL yoki umumiy headers larni qayta-qayta yozib o'tirmaysiz.

1. Real misol: Loyiha uchun asosiy API instansiyasini yaratish

Odatda React + TypeScript loyihalarida src/api/ papkasi ochilib, shaxsiy instance shu yerda e'lon qilinadi (src/api/axios.ts):

import axios, { AxiosInstance, AxiosError } from 'axios';

// Vite muhitidagi o'zgaruvchidan baseURL'ni o'qiymiz
const BASE_URL = import.meta.env.VITE_API_BASE_URL || 'https://api.example.com/v1';

// 1. Shaxsiy instance yaratamiz
export const apiClient: AxiosInstance = axios.create({
  baseURL: BASE_URL,
  timeout: 10000, // 10 soniya limit
  headers: {
    'Content-Type': 'application/json',
    'Accept': 'application/json',
  },
});

// 2. Bu instance'ga maxsus Interceptor'larni ham ulash mumkin
apiClient.interceptors.request.use(
  (config) => {
    const token = localStorage.getItem('accessToken');
    if (token) {
      config.headers.Authorization = `Bearer ${token}`;
    }
    return config;
  },
  (error: AxiosError) => {
    return Promise.reject(error);
  }
);

2. Bir nechta turli xil Instansiyalar yaratish

Agar loyihangizda ikkita boshqa-boshqa serverga so'rov yuborish kerak bo'lsa, ularni alohida-alohida e'lon qilasiz:

import axios, { AxiosInstance } from 'axios';

// 1. Asosiy Foydalanuvchilar va Postlar API'si
export const mainApi: AxiosInstance = axios.create({
  baseURL: 'https://api.main-backend.com/v1',
  timeout: 10000,
});

// 2. Analitika va Logger serveri uchun alohida instance
export const analyticsApi: AxiosInstance = axios.create({
  baseURL: 'https://analytics.service.com/v2',
  timeout: 3000, // Analitika tezroq timeout bo'lishi kerak
  headers: {
    'X-Tracking-Client': 'ReactApp',
  },
});

Komponentlarda ishlatilishi:

Komponentlarda esa ularni shunchaki o'z nomi bilan import qilib ishlataverasiz:

import { mainApi } from '../api/mainApi';
import { analyticsApi } from '../api/analyticsApi';

// Foydalanuvchilarni olish
const getUsers = async () => {
  const res = await mainApi.get('/users');
  return res.data;
};

// Hodisani log qilish
const sendLog = async (eventData: any) => {
  await analyticsApi.post('/logs', eventData);
};

Instansiyaning afzalliklari xulosasi:

  • Har bir instance o'zining mustaqil defaults, interceptors, baseURL va timeout sozlamalariga ega bo'ladi.
  • Loyiha arxitekturasi yanada kengaytiriluvchan (scalable) va tushunarli ko'rinish oladi.