Splat / wildcard routes — * orqali qolgan URL qismini tutish
React Router'da Splat / Wildcard routes (*): qolgan barcha URL segmentlarini tutib olish, params['*'] sintaksisi, fayl menejerlari, dokumentatsiyalar va 404 sahifalar.
30-dars
Splat / wildcard routes — * orqali qolgan URL qismini tutish
Tasavvur qiling, siz katta logistika markazida xat va posilkalarni saralayapsiz. Saralash punktida har bir shahar va tuman uchun alohida javonlar bor: Samarqand, Buxoro, Andijon. Lekin ba'zi posilkalarda aniq shahar ko‘rsatilmagan yoki ular juda murakkab, chekka manzillarga yuborilayotgan bo‘ladi. Bunday yuklar uchun devorda bitta katta quti turadi va uning ustiga yozilgan: "Qolgan barcha manzillar shu qutiga solinsin!"
React Router’da Splat yoki Wildcard route (yulduzcha * belgisi) aynan mana shu "katta quti" vazifasini bajaradi. U oldindan belgilangan aniq marshrutlarga to‘g‘ri kelmagan yoki URL manzilining qolgan barcha qismlarini (hatto oradagi / slesh belgilari bilan birga) o‘z ichiga yutib olish uchun xizmat qiladi.
Oddiy :param vs Splat * farqi nima?
Bu juda muhim farqdir:
| Xususiyat | Dinamik parametr (:id) |
Splat / Wildcard (*) |
|---|---|---|
| Sintaksis | path="files/:filename" |
path="files/*" |
Slesh (/) chegarasi |
Faqat bitta segmentni oladi, keyingi / belgisida to‘xtaydi |
Cheksiz davom etadi, barcha / sleshlarni ham o‘z ichiga oladi |
| Mos keladigan URL | /files/resume.pdf |
/files/2026/hr/candidates/resume.pdf |
| O‘qib olish usuli | params.filename |
params['*'] |
graph TD
A["URL: /documents/2026/november/resume.pdf"] --> B{"Marshrut turi qanday?"}
B -->|":id bilan"| C["❌ Mos kelmaydi (chunki sleshlar ko'p)"]
B -->|"path='documents/*' bilan"| D["✅ Mos keladi! params['*'] = '2026/november/resume.pdf'"]
* Splat qanday o‘qib olinadi?
React Router’da * o‘rniga tushgan qiymatni o‘qib olish uchun ham standart useParams() hook'i ishlatiladi. Faqat parametr nomi sifatida '*' belgisi ko‘rsatiladi:
import { useParams } from 'react-router-dom';
function DocumentViewer() {
const params = useParams();
// params['*'] orqali yulduzcha o'rnidagi barcha yo'lni olamiz:
const splatPath = params['*'];
return <div>Fayl yo‘li: {splatPath}</div>;
}
TypeScript bilan qat'iy yozish:
const { ['*']: splatPath } = useParams<'*'>();
Splat (*) qayerlarda ishlatiladi?
1. Global 404 (Topilmagan sahifalar)
Bu splat'ning eng mashhur shaklidir. Hech qaysi marshrutga to‘g‘ri kelmagan barcha noaniq URL'larni tutish uchun:
<Routes>
<Route path="/" element={<Home />} />
<Route path="/candidates" element={<Candidates />} />
{/* Yuqoridagilarga mos kelmagan barcha sahifalar uchun: */}
<Route path="*" element={<NotFound404 />} />
</Routes>
2. Fayllar va Hujjatlar menejeri (File Viewer)
Nomzodlar turli xil papkalar ichida hujjatlarini saqlashi mumkin:
/dashboard/files/resume.pdf/dashboard/files/diplomas/bachelor/cert.png
Bularning barchasini bitta DocumentViewer komponenti orqali qabul qilish mumkin:
<Route path="/dashboard/files/*" element={<DocumentViewer />} />
3. Dokumentatsiya va Bilimlar bazasi (Docs Hierarchy)
Dasturlash yoki tizim qo‘llanmalarida bo‘limlar cheksiz chuqurlashishi mumkin:
/docs/react/hooks/state/use-state
Splat marshrut butun boshli dokumentatsiya daraxtini bitta komponent orqali dinamik yuklash imkonini beradi.
Amaliy loyiha: Fayllar menejeri va Breadcrumb (Non ushoqlari)
Keling, HRMS tizimida nomzodning istalgan chuqurlikdagi fayllarini ko‘rsatuvchi to‘liq TypeScript komponentini yaratamiz:
1-qadam: Router konfiguratsiyasi (AppRoutes.tsx)
import { Routes, Route } from 'react-router-dom';
import DocumentViewer from './pages/DocumentViewer';
export default function AppRoutes() {
return (
<Routes>
{/* files/ dan keyin kelgan barcha yo'lni * orqali tutamiz */}
<Route path="/files/*" element={<DocumentViewer />} />
</Routes>
);
}
2-qadam: Hujjatlarni ko‘rish komponenti (DocumentViewer.tsx)
import { useParams, Link } from 'react-router-dom';
export default function DocumentViewer() {
const { ['*']: fullPath } = useParams<'*'>();
// Agar files/ deb o'zi ochilsa, bo'sh bo'ladi
const currentPath = fullPath || 'Asosiy katalog';
// URL yo'lini sleshlar bo'yicha bo'lib, breadcrumb (yo'nalish zanjiri) yasaymiz
const pathSegments = fullPath ? fullPath.split('/') : [];
const fileName = pathSegments[pathSegments.length - 1];
return (
<div className="max-w-2xl mx-auto p-8 mt-8 bg-white border border-slate-200 rounded-2xl shadow-sm">
{/* Breadcrumbs (Yo'l ko'rsatkichi) */}
<nav className="flex items-center gap-2 text-sm text-slate-500 mb-6">
<Link to="/files" className="hover:text-indigo-600 font-medium">
Fayllar
</Link>
{pathSegments.map((segment, index) => (
<span key={index} className="flex items-center gap-2">
<span>/</span>
<span className="text-slate-800 font-semibold">{segment}</span>
</span>
))}
</nav>
{/* Fayl haqida ma'lumot qutisi */}
<div className="p-6 bg-slate-50 border border-slate-100 rounded-xl">
<div className="flex items-center gap-4">
<div className="w-12 h-12 bg-indigo-100 text-indigo-600 rounded-lg flex items-center justify-center font-bold text-xl">
📄
</div>
<div>
<h2 className="text-xl font-bold text-slate-800">{fileName || 'Katalog'}</h2>
<p className="text-sm text-slate-500 font-mono mt-1">
To‘liq yo‘l: /files/<span className="text-indigo-600 font-semibold">{currentPath}</span>
</p>
</div>
</div>
</div>
{/* Sinov uchun tezkor havolalar */}
<div className="mt-8 pt-6 border-t border-slate-100">
<h4 className="text-xs uppercase font-bold text-slate-400 mb-3 tracking-wider">
Sinov uchun namunaviy fayllar:
</h4>
<div className="flex flex-col gap-2 text-sm">
<Link to="/files/resume.pdf" className="text-indigo-600 hover:underline">
• /files/resume.pdf
</Link>
<Link to="/files/certificates/2026/react_cert.png" className="text-indigo-600 hover:underline">
• /files/certificates/2026/react_cert.png
</Link>
<Link to="/files/contracts/tech/senior_dev.docx" className="text-indigo-600 hover:underline">
• /files/contracts/tech/senior_dev.docx
</Link>
</div>
</div>
</div>
);
}
React Router v6 Ranking tizimi va Splat
React Router v6 da yangi Smart Ranking (aqlli tartiblash) algoritmi mavjud.
Agar sizda bir vaqtning o‘zida:
<Route path="/files/new" element={<NewFile />} />
<Route path="/files/*" element={<DocumentViewer />} />
bo‘lsa va foydalanuvchi /files/new manzilini ochsa, React Router birinchi bo‘lib aniqroq (aniq mos keluvchi) <NewFile /> komponentini ochadi! Splat * esa faqat boshqa hech qaysi aniq marshrut mos kelmagandagina ishga tushadi.
Xulosa
- Splat (
*) — sleshlar bilan ajratilgan istalgancha ko‘p sonli segmentlarni bitta umumiy parametr sifatida qamrab oluvchi wildcard vositadir. - O‘qib olish uchun
useParams()ishlatiladi va uning qiymatiparams['*']kaliti orqali olinadi. - Asosan 404 xatoliklar, fayl tuzilmalari va ko‘p qavatli dokumentatsiya sahifalarida qo‘llaniladi.