Seriya: React Router Dars 19

NavLink — Active link va uning holatlari

React Router'da NavLink komponenti, isActive va isPending holatlari, className va style orqali faol havolalarni bezash, hamda 'end' prop'ining vazifasi.

19-dars

NavLink — Active link va uning holatlari

Tasavvur qiling, siz smartfoningizdagi Telegram yoki Instagram ilovasisiz. Pastki asosiy menyuda siz "Chatlar" bo'limida tursangiz, chatlar belgisi boshqalariga nisbatan yorqinroq ko'k rangda yonib turadi. Agar "Sozlamalar" bo'limiga o'tsangiz, yorug'lik sozlamalar belgisiga ko'chadi. Foydalanuvchi hozir ilovaning qaysi burchagida turganini adashmasdan bilishi uchun bu juda muhimdir.

Oldingi darsda o'rganganimiz oddiy <Link> komponenti qaysi sahifada turganimizni "bilmaydi". React Router'dagi <NavLink> esa maxsus aqlli havola bo'lib, agar uning manzili (to) brauzerdagi joriy URL bilan mos kelsa, o'zini avtomatik ravishda active (faol) holatga o'tkazadi.


<NavLink> faolligini qanday bezaymiz?

<NavLink> o'zining className yoki style xossalariga oddiy matn emas, balki maxsus callback funksiyani qabul qila oladi. Bu funksiya ichiga bizga { isActive, isPending } holatlari uzatiladi:

  • isActive === true: Foydalanuvchi ayni paytda aynan shu sahifada turibdi.
  • isActive === false: Foydalanuvchi boshqa sahifada.

Faol holatni boshqarishning 3 xil usuli

1. className orqali (Ayniqsa Tailwind CSS uchun ajoyib)

<NavLink
  to="/dashboard/candidates"
  className={({ isActive }) =>
    isActive ? "menu-item active-link" : "menu-item"
  }
>
  👥 Nomzodlar
</NavLink>

2. style orqali (Inline stillar)

<NavLink
  to="/dashboard/settings"
  style={({ isActive }) => ({
    color: isActive ? "#2563eb" : "#64748b",
    fontWeight: isActive ? "bold" : "normal",
    borderBottom: isActive ? "2px solid #2563eb" : "none"
  })}
>
  ⚙️ Sozlamalar
</NavLink>

3. Sukut bo'yicha HTML klassi (Avtomatik .active)

Agar siz hech qanday funksiya yozmasangiz ham, <NavLink> faol bo'lganda o'z-o'zidan tegiga class="active" qo'shadi! Shuning uchun CSS faylingizda quyidagicha yozib qo'yish kifoya:

/* CSS faylingizda: */
a.active {
  color: #2563eb;
  font-weight: bold;
}

Amaliy kod misoli: Boshqaruv paneli menyusi

Keling, HR tizimining chap menyusini (Sidebar) <NavLink> yordamida to'liq professional ko'rinishga keltiramiz:

import React from 'react';
import { NavLink } from 'react-router-dom';

export function Sidebar() {
  // Havolalar uchun umumiy uslub funksiyasi
  const getLinkStyle = ({ isActive }: { isActive: boolean }) => ({
    display: 'flex',
    alignItems: 'center',
    gap: '10px',
    padding: '10px 14px',
    borderRadius: '6px',
    textDecoration: 'none',
    marginBottom: '8px',
    backgroundColor: isActive ? '#3b82f6' : 'transparent',
    color: isActive ? '#ffffff' : '#94a3b8',
    fontWeight: isActive ? 600 : 400,
    transition: 'all 0.2s ease',
  });

  return (
    <aside style={{ width: '240px', background: '#0f172a', padding: '16px', minHeight: '100vh' }}>
      <h3 style={{ color: 'white', marginBottom: '20px' }}>HR Portal</h3>

      <nav>
        {/* ⭐️ E'TIBOR BERING: /dashboard ga end prop'i qo'shilgan */}
        <NavLink to="/dashboard" end style={getLinkStyle}>
          📊 Boshqaruv
        </NavLink>

        <NavLink to="/dashboard/candidates" style={getLinkStyle}>
          👥 Nomzodlar
        </NavLink>

        <NavLink to="/dashboard/settings" style={getLinkStyle}>
          ⚙️ Sozlamalar
        </NavLink>
      </nav>
    </aside>
  );
}

end prop'i nima uchun kerak?

Bu React Router'da eng ko'p uchraydigan nozik holatlardan biridir:

Tasavvur qiling, sizda ikkita havola bor:

  1. to="/dashboard"
  2. to="/dashboard/candidates"

Foydalanuvchi ikkinchi havolaga o'tib, URL /dashboard/candidates bo'lganida, birinchi /dashboard havolasi ham bir vaqtda faol bo'lib ko'k rangga kirib qoladi. Nega? Chunki joriy URL /dashboard so'zi bilan boshlanyapti!

[!IMPORTANT] end prop'ining vazifasi: <NavLink to="/dashboard" end> deb yozsangiz, u Routerga aytadi: "Faqat va faqat brauzer manzil satri aynan /dashboard bilan tugagandagina (end) faol bo'l. Agar orqasidan /candidates yoki boshqa bolalar kelsa, o'zingni faol qilib ko'rsatma!"


<Link> vs <NavLink>

Mezon <Link> <NavLink>
Asosiy vazifasi Sahifani qayta yuklamasdan o'tish Sahifani qayta yuklamasdan o'tish + faol holatni ko'rsatish
isActive holati bormi? Yo'q HA ({ isActive })
end prop'i bormi? Yo'q HA
Qayerda ishlatiladi? Oddiy matn ichidagi havolalar, "Batafsil", "Orqaga" tugmalari Navigatsiya menyulari (Navbar, Sidebar, Tablar)

Real hayotiy analogiya: Lift Qavatlari Ko'rsatkichi

Tasavvur qiling, siz 10 qavatli binoning liftidasiz:

  • Lift ichida har bir qavat raqami yozilgan tugmalar bor.
  • Lift hozir 4-qavatga kelib to'xtaganda, 4-raqamli tugma atrofi yorqin yashil chiroq bilan yonib turadi (Active holat).
  • Yo'lovchilar boshqa qavatlarga chalg'imasdan, hozir aynan qaysi qavatda turganliklarini shu yongan chiroqqa qarab bir zumda bilib olishadi.

Xulosa

Navigatsiya panellari, yon menyular va sahifa tablarini qurayotganda doimo oddiy <Link> o'rniga <NavLink> dan foydalaning. isActive yordamida foydalanuvchiga uning hozirgi manzilini vizual ko'rsatib turish saytingiz qulayligini (UX) sezilarli darajada oshiradi!